Τα πάνω κάτω με τους ρύπους και τα τέλη κυκλοφορίας.

Πριν καν προλάβουμε στην Κύπρο να εφαρμόζουμε μέρος των μέτρων με νέες ρυθμίσεις για τέλη κυκλοφορίας οχημάτων, για να πλησιάσουμε στον στόχο για μείωση των ρύπων στις μεταφορές που τέθηκαν δεσμευτικά για το 2020 –σε 15 μήνες δηλαδή– η Ευρωβουλή αποφάσισε την περαιτέρω μείωση των εκπομπών CO2 από τα νέα αυτοκίνητα και την αύξηση στο μερίδιο αγοράς των οχημάτων μηδενικών και χαμηλών εκπομπών.

Συγκεκριμένα, με πρόταση της Επιτροπής Περιβάλλοντος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τίθεται στο 45% ο στόχος για τη μείωση των εκπομπών του διοξειδίου του άνθρακα στο σύνολο της ΕΕ για τα καινούργια αυτοκίνητα έως το 2030, υψηλότερα σε σύγκριση με τον στόχο του 30% που προτείνει η Επιτροπή - έτος αναφοράς 2020, με ενδιάμεσο στόχο 20% έως το 2025.

Ο νόμος θέτει επίσης παρόμοιους στόχους για νέα φορτηγά.

Οι κατασκευαστές θα πρέπει επίσης να εξασφαλίσουν ότι τα οχήματα με μηδενικές και χαμηλές εκπομπές, που εκπέμπουν λιγότερο από 50g CO2 ανά χιλιόμετρο, θα έχουν μερίδιο αγοράς 40% επί των πωλήσεων νέων αυτοκινήτων και φορτηγών μέχρι το 2030 και 20% μέχρι το 2025.

Στην Κύπρο, θα έπρεπε ήδη να έχουν εγκριθεί τα νέα τέλη κυκλοφορίας, που βρίσκονται στη Βουλή για εξέταση, ωστόσο δεν τέθηκαν ακόμα επι τάπητος.

Πρέπει να θεωρείται βέβαιο, ότι οι αντιδράσεις που θα προκαλέσουν από το τμήμα της αγοράς που επηρεάζεται αρνητικά από τις νέες ρυθμίσεις θα φέρουν πρόσθετες καθυστερήσεις ή και τροποποιήσεις που δεν θα συμβάλλουν τόσο στην μείωση των ρύπων.

Τόσο το γεγονός ότι τα νέα τέλη κυκλοφορίας από μόνα τους βοηθούν αλλά δεν επαρκούν για τους στόχους της Κύπρου, όσο και το ότι θα αποψιλώνεται ο νόμος υπέρ των ρυπογόνων οχημάτων με τροποποιήσεις στη Βουλή, οδηγούν στο ασφαλές συμπέρασμα ότι από το 2020 και μετά, θα πληρώνουμε ακριβά τους ρύπους όχι μόνο στην ηλεκτροπαραγωγή αλλά και στις μεταφορές.

Στις μεταφορές αυτό σημαίνει πολύ βαριά πρόστιμα, που θα πληρώσει ο Κύπριος είτε μέσω νέων φορολογιών, είτε μέσω πρόσθετων επιβαρύνσεων στα καύσιμα, είτε μέσω πρόσθετων τελών στα τέλη κυκλοφορίας.

Η πρόταση που βρίσκεται στη Βουλή, για τα νέα τέλη κυκλοφορίας, δεν αφορούν ήδη εγγραφέντα οχήματα.

Για τα οχήματα που είναι ή θα είναι εγγεγραμμένα μέχρι την ψήφιση και δημοσίευση των νέων ρυθμίσεων, δεν προβλέπεται καμία αλλαγή.

Τα νέα τέλη, αφορούν στα καινούργια και εισαγμένα μεταχειρισμένα που θα εγγράφονται μετά την έγκριση των αλλαγών του συστήματος από την Βουλή.

Βασικά χαρακτηριστικά του νέου προτεινόμενου συστήματος τελών, είναι η γνωστή αρχή: Ο «ρυπαίνων πληρώνει» και μάλιστα ακριβούτσικα.

Ετσι, αίρονται σειρά δυσμενών όρων που τα τελευταία χρόνια λειτουργούσαν υπέρ των εισαγόμενων μεταχειρισμένων σε σχέση με τα καινούργια αυτοκίνητα.

Όσο παλαιότερο και όσο μεγαλύτερου κυβισμού θα είναι το όχημα που εγγράφεται, τόσο πιο αποτρεπτικά θα είναι τα τέλη κυκλοφορίας.

Κι αντίστροφα, όσο λιγότερο ρυπογόνο είναι και όσο πιο σύγχρονης τεχνολογίας κινητήρα έχει, τόσο περισσότερο θα ευνοείται σε σχέση με τα τέλη κυκλοφορίας.

Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι, τα τελευταία 15 χρόνια και κάτι, δηλαδή από την 1η Ιανουαρίου 2002 μέχρι την 31η Μαρτίου 2018, στους δρόμους της Κύπρου κυκλοφόρησαν 677.363 νεοεγραφέντα καινούργια και εισαγόμενα μεταχειρισμένα οχήματα.

Από αυτά οι 340.000 ήταν εισαγόμενα μεταχειρισμένα, δηλαδή οχήματα με κινητήρες που δεν μειώνουν ή μειώνουν ελάχιστα τους ρύπους σε σχέση με αυτά που αποσύρονται.

Μόνο οι 336.782 ήταν καινούργια αυτοκίνητα.

Κι αυτό ενώ εδώ και δύο δεκαετίες η Ευρωπαϊκή Ένωση προωθεί τους κινητήρες Euro 5 και Euro 6 με αισθητά χαμηλότερους ρύπους, όχι μόνο δεν προωθήσαμε αλλά και κάναμε πιο δυσμενή της θέση μας, επήλθε δηλαδή αύξησή τους.

Κι αυτό, επειδή τα αυτοκίνητα που εγγράφονται, είναι περισσότερα από τα οχήματα που αποσύρονται, οπότε αυξάνεται ο στόλος, αλλά ο πρόσθετος στόλος δεν είναι λιγότερο ρυπογόνος από τον παλιό, αφού αφορά σε μεγάλο ποσοστό μεταχειρισμένα οχήματα με κινητήρες παλαιότερης τεχνολογίας.

Σημαντικό είναι και το γεγονός ότι πλέον οι ρύποι κάθε οχήματος, μετρούνται με νέα μέθοδο, πιο κοντά στην πραγματικότητα, αλλά και που ταυτόχρονα δίνει πιο ψηλούς αριθμούς ρύπων.